Tổng Công ty Xi măng Việt Nam là một trong 17 Tổng Công ty được tổ chức và hoạt động theo Quyết định số 91/TTg ngày 07/3/1994 của Thủ tướng Chính phủ về việc thí điểm thành lập Tập đoàn kinh doanh.

Ngày 29/8/2006 Thủ tướng Chính phủ có Quyết định số 196/2006/QĐ-TTg chuyển Tổng Công ty Xi măng Việt Nam sang hoạt động theo mô hình Công ty mẹ-Công ty con và Quyết định số 197/2006/QĐ-TTg thành lập Công ty mẹ - Tổng Công ty Xi măng Việt Nam trên cơ sở tổ chức lại quản lý, điều hành Tổng Công ty Xi măng Việt Nam và Công ty xi măng Hoàng Thạch.

Ngày 25/6/2010, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 972/QĐ-TTg về việc chuyển Công ty mẹ- Tổng Công ty Công nghiệp xi măng Việt Nam thành công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do Nhà nước làm chủ sở hữu.

Ngày 01/6/2011, Thủ tướng ban hành Quyết định số 841/QĐ-TTg phê duyệt Điều lệ tổ chức và hoạt động của Tổng công ty Công nghiệp Xi măng Việt Nam.

Các ngành, nghề kinh doanh chính của VICEM gồm:

- Công nghiệp xi măng: Khảo sát, thăm dò đầu tư xây dựng, khai thác nguyên liệu và phụ gia; sản suất, kinh doanh xi măng; sản xuất bao bì xi măng;

- Cơ khí: Chế tạo phụ tùng, thiết bị cho các nhà máy xi măng và vật liệu xây dựng; sửa chữa và lắp ráp thiết bị cơ khí, thiết bị điện.

- Sản xuất, kinh doanh các sản phẩm vật liệu xây dựng: Gạch chịu lửa, thạch cao, các loại sản phẩm từ xi măng và các chủng loại vật liệu xây dựng khác.

Ngành, nghề kinh doanh có liên quan:

Các dịch vụ: Tư vấn đầu tư và xây dựng; nghiên cứu khoa học ứng dụng và chuyển giao công nghệ; đào tạo; xuất nhập khẩu; cung ứng dụng và chuyển giao công nghệ; đào tạo; xuất khẩu; cung ứng vật tư; vật tải đường bộ, đường bộ, đường sông, đường biển. Hoạt động tài chính.

Ngành, nghề kinh doanh khác:

- Xây dựng, quản lý, khai thác cảng biển, cảng sông, đường bộ cao tốc, đường biển, đường sắt. Đầu tư kinh doanh cơ sở hạ tầng, khu công nghiệp và đô thị; kinh doanh bất động sản, cho thuê nhà xưởng, kho tàng, nhà ở, văn phòng. Sản xuất kinh doanh điện; trồng rừng, khai thác, chế biến cao su; xuất khẩu lao động; điều trị các bệnh nghề nghiệp và phục hồi chức năng; du lịch, khách sạn, nhà hàng và các dịch vụ công cộng khác.

Ban lãnh đạo: